Qlobal Mövqe Müəyyənetmə Sistemi (GPS)
GPS layihəsi ABŞ Müdafiə Nazirliyi tərəfindən 1973-cü ildə başladılmışdır. Prototip peyk 1978-ci ildə orbitə buraxılmış, 24 peykdən ibarət tam peyk qruplaşması (konstellasiya) isə 1993-cü ildə tam işlək vəziyyətə keçmişdir. Korean Air Lines 007 reysinin səhvən Sovet hava məkanına daxil olub vurulmasından sonra Prezident Ronald Reyqan GPS sisteminin 1988-ci ildən etibarən mülki istifadə üçün də açıq olacağını qərara aldı. lakin ilkin mərhələdə bu mülki istifadə Selective Availability (SA) adlı mexanizm vasitəsilə orta hesabla 100 metr dəqiqliklə məhdudlaşdırılmışdı. SA — GPS məlumatına bilərəkdən daxil edilən səhv idi və hərbi qəbul edicilər bu səhvi düzəldə bilirdi.
Mülki GPS istifadəsi artdıqca, bu qəsdən daxil edilən səhvin ləğv olunması üçün təzyiq də artdı. SA sistemi Körfəz müharibəsi zamanı müvəqqəti olaraq dayandırıldı. Çünki hərbi GPS cihazlarının çatışmazlığı səbəbindən bir çox ABŞ əsgəri evdən göndərilən mülki GPS cihazlarından istifadə edirdi. 1990-cı illərdə ABŞ Sahil Mühafizəsi, Federal Aviasiya Administrasiyası və digər ölkələrdəki oxşar qurumlar Differensial GPS (DGPS) düzəlişlərini lokal şəkildə yayımlamağa başladılar. Bu, həm SA-nın təsirini, həm də atmosfer təsirlərini azaltmağa kömək edirdi (hərbi qəbul edicilər bu təsirləri onsuz da düzəldirdi). ABŞ ordusu eyni zamanda lokal GPS “jam” (qarışdırma/Pozma) üsulları da inkişaf etdirmişdi. Yəni sistemi qlobal miqyasda zəiflətmək zərurəti qalmamışdı. Nəticədə ABŞ Prezidenti Bill Klinton Selective Availability funksiyasının 1 may 2000-ci ildə söndürülməsi barədə göstəriş verən sənədi imzaladı. 2007-ci ildə isə ABŞ hökuməti növbəti nəsil GPS peyklərində bu funksiyanın olmayacağını açıqladı.
Texnologiyanın inkişafı və mövcud sistemə yeni tələblər GPS-in modernləşdirilməsi üçün işlərin aparılmasına səbəb olmuşdur. Buraya GPS Block III peyklərinin və Next Generation Operational Control System (OCX) adlı yeni nəsil əməliyyat idarəetmə sisteminin tətbiqi daxildir; OCX 2000-ci ildə ABŞ Konqresi tərəfindən təsdiqlənmişdir. Selective Availability ləğv edildikdən sonra GPS təxminən 5 metr dəqiqliyə malik idi. L5 diapazonundan istifadə edən GPS qəbul edicilərinin dəqiqliyi daha yüksəkdir — təxminən 30 sm, mühəndislik və torpaq ölçmə kimi yüksək səviyyəli tətbiqlərdə isə dəqiqlik 2 sm-ə qədər çata bilər və uzunmüddətli ölçmələrdə hətta millimetr səviyyəsində nəticələr əldə etmək mümkündür.